31 de maig 2012

O Nueu Fundo Decumental


Deinde hue, naix o Fundo Decumental de O Charraire a on podretz trobar a Decumentación que s'exposa n'iste Bloc y en o Bloc chirmán: A Charrada.  O fundo irá fendo-se gran en a mida que se sigan penchando decumentos.

Toda a decumentación ye libre ta baixar a voluntat per qui pueda estar intresau. Se deseya que pueda fer honra ta bell ún y plante fuerte como un trango més en a normalidat d'a luenga aragonesa.



O Charraire

13 de maig 2012

As tres grans recetas d'a vida

"Cierto diya Gum-gum-ni, una reina d’a nuestra dinastía, esmorteixeba en a suya cambra nupcial, en heba reblato ta ra malotía d’os estaus d’animo. Bi heba tres qüestions que la enboiraban y que movilizaban tota a suya capabilidat de pensamiento:

Quálo ye l’inte més important d’a vida?; Quála ye a cosa més important que call fer?; Quálo ye lo secreto d’o buempasar?

Lo capitolié con as suyas chirmanas, con as suyas fillas, con as ments més fecundas d’a Federación sin obtener as respuestas que la satisfesen. Li dicioron que en yera dolenta, que d’as tres preguntas que la encerrinaban no bi heba cosa que podese estar vital ta ra pervivencia d’a manada.

Refusata d’ixa traza, a reina prencipié a esmorteixer-se. A manada se permenó. Si a Ciudat no quereba tresbatir a la suya solenca ponedera, debeba rendar-se, per primera vegada antimés, a resolver seriosament poblemas abstractos.

L’inte més important? A cosa més capital? O secreto d’o buempasar?


Tot o mundo proponié de respuestas:

L’inte més important ye quan, se mincha, perque l’alimento alporta d’enerchías. A cosa més important que call fer ye reproducir-se con tall de perpetugar l’especie y puyar a masa de soldaus que esfenderán a Ciudat més tardi… O secreto d’o buempasar ye a calor, perque a calor ye a fuent de plenitut quimica.

Denguna d’istas solucions acontentó a ra reina Gum-gum-ni, que albandonó o niedo y marchó campasola ta lo Gran Exterior. Allá tenié que luitar, cerenyament ta pervivir. Quan en tornó tres diyas més tardi, a suya comunidat se i trobaba en un estau penible. Manimenos a reina teneba as suyas respuestas. Heba trobato a revelación en meyo d’una endina baralla con fornigas furas:

L’inte més important ye agora, perque només puet fer-se bella cosa en o present, y si uno no s'alticama guaire d'o suyo present, malmeterá tamién o suyo esdevenider; A cosa més important que call fer ye ixa que ye astí, debant de nusatros, -si a reina no hese vencito a ra guerrera que quereba matar-la estarba muerta, allora; En lo tocant a ro secreto d’o buempasar, lo heba escubillato dimpués d’o combat: pende en estar vivo y en caminar sobre a Tierra. Asinás de fácil.

Tastar l’inte present; ocupar-se d’ixo que en tenemos debant de nusatros; caminar sobre a Tierra. Ixas están as tres grans recetas legadas per a reina Gum-gum-ni".

Bernard Werber
Le Jour des Fourmis.